Người Ngái

Người Ngái gốc ở Ngũ Động, huyện Phòng Thành (Quảng Đông), di cư sang Việt Nam sau khi phong trào Thái Bình Thiên Quốc thất bại và bị nhà Thanh đàn áp. Họ sống chủ yếu ở Quảng Ninh (Móng Cái, Quảng Hà, Tiên Yên) và rải rác ở Bắc Giang, Cao Bằng, Lạng Sơn; tên tự gọi Sán Ngải được hiểu là 'người ở rừng'. Kinh tế dựa vào lúa nước, một bộ phận ven biển sống trên thuyền, và đám cưới gồm hai lễ thành hôn và nhập phòng.

Y phục ít thêu thùa; nam mặc quần lá tọa, áo 2-3 túi; nữ mặc áo năm thân dài quá mông cài khuy bên phải, tết tóc cuốn quanh đầu.

Một vợ một chồng, cưới hai lần (thành hôn, nhập phòng); thờ tổ tiên, thần, Phật, ma rừng; có Tết Nguyên đán, Hàn thực và Tết cơm mới ngày 10/10 âm lịch.

Kho văn nghệ dân gian gồm dân ca, dân vũ, truyền thuyết, truyện cổ, tục ngữ.

Ở nhà đất với nhiều kiểu kiến trúc; bộ phận ven biển và hải đảo sống ngay trên thuyền.

Lúa nước là cây trồng chính, từ khoảng năm 2000 dùng rộng rãi lúa lai; chăn nuôi trâu, lợn, gia cầm; nghề phụ làm đường mật, miến, đan lát, buôn bán.